અમેરિકા વિરુદ્ધ 25 ટકા વધુ ટેરિફ લાદવા કવાયત
નવીદિલ્હી, તા. 8
દુનિયા એક મોટા આર્થિક સંકટનો સામનો કરી રહી છે. યુએસ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના કડક ટેરિફ નિયમોથી વૈશ્વિક વેપાર યુદ્ધ શરૂ થયું, જેના કારણે સોમવારે પરિસ્થિતિ વધુ ખરાબ થઈ ગઈ. ટ્રમ્પે ચીન પર વધારાના 50% ટેરિફની ધમકી આપી હતી, ત્યારે યુરોપિયન યુનિયને પણ 25% બદલો લેવા માટે ટેરિફનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. પરિણામ? વિશ્વભરના શેરબજારો સતત ઘટી રહ્યા છે. તેલના ભાવ ઘટીને 60 પ્રતિ બેરલ થયા. રશિયા, જે તેલ પર નિર્ભર છે અને યુદ્ધથી પીડાઈ રહ્યું છે, તેનું યુરલ તેલ 50 ની નજીક પહોંચ્યું. બીજી તરફ, ચીને ટ્રમ્પની નવી ધમકીને ’એક પછી એક ભૂલ’ ગણાવી છે અને અંત સુધી લડવા માટે કટિબદ્ધ છે, જ્યારે બાંગ્લાદેશ અને વિયેતનામ અમેરિકા સામે ઝૂકી રહ્યા હોય તેવું લાગે છે. તાઇવાન અને દક્ષિણ કોરિયા વાટાઘાટોનો માર્ગ શોધી રહ્યા છે, પરંતુ ટ્રમ્પ પીછેહઠ કરવા તૈયાર નથી. મંગળવારે ભારતીય શેરબજારોમાં 1.5%નો ઉછાળો આવ્યો, પરંતુ બાકીનું વિશ્વ સંકટમાં છે.
દુનિયાભરનાં શેરબજારોમાં ઉથલપાથલના કારણે ચિંતાજનક સ્તરે નુકસાન થયું છે.સામાન્ય રીતે બેન્કોને અર્થતંત્રના પ્રતિનિધિ તરીકે જોવામાં આવે છે.બજારના એક નિષ્ણાતે જણાવ્યું કે “બેન્ક શેરોના ભાવમાં કડાકાના કારણે મારા શ્વાસ અદ્ધર થઈ ગયા હતા.”એચએસબીસી અને સ્ટાન્ડર્ડ ચાર્ટર્ડ એ એવી મોટી બેન્કો છે જે પશ્ચિમી અર્થતંત્રોની વચ્ચે સીડી તરીકે કામ કરે છે.આ બંને બેન્કોના શેરના ભાવમાં 10 ટકાનો ઘટાડો થયો હતો. ત્યાર પછી થોડી ખરીદીના કારણે શેર થોડા સુધર્યા હતા.પરંતુ વાત માત્ર શેરબજારોના ઉતાર ચઢાવની નથી. હાલમાં કોમોડિટી ઍક્સચેન્જિસના કારણે પણ ચિંતા વધતી જાય છે.કોમોડિટીના ભાવ પણ ચેતવણીનો સંકેત આપે છે. કોપર અને ક્રૂડ ઑઇલના ભાવને વૈશ્વિક આર્થિક તંદુરસ્તીનો માપદંડ ગણવામાં આવે છે. ટ્રમ્પે ટેરિફની જાહેર કર્યા પછી તાંબા અને ઑઇલના ભાવમાં 15 ટકાથી વધારે ઘટાડો થયો છે.
ટ્રમ્પે ધમકી આપી હતી કે જો ચીન તેના દ્વારા લાદવામાં આવેલા બદલો લેવાના ટેરિફ પાછા નહીં ખેંચે તો તેના પર વધારાના ટેરિફ લાદવામાં આવશે. “જો ચીન 8 એપ્રિલ, 2025 સુધીમાં તેમના લાંબા ગાળાના વેપાર દુરુપયોગ ઉપરાંત 34 ટકાનો વધારો પાછો નહીં ખેંચે, તો અમે 9 એપ્રિલથી ચીન પર વધારાનો 50 ટકા ટેરિફ લાદીશું,” ટ્રમ્પે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ટ્રમ્પ સોશિયલ પર એક પોસ્ટમાં જણાવ્યું હતું. ટ્રમ્પના નિવેદનથી વિશ્વની બે ટોચની અર્થવ્યવસ્થાઓ વચ્ચે વેપાર યુદ્ધ વધવાની અને વૈશ્વિક સ્તરે આર્થિક અનિશ્ચિતતા સર્જાવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. 2 એપ્રિલના રોજ, ટ્રમ્પે ચીન અને ભારત સહિત લગભગ 60 દેશો પર વધારાની કસ્ટમ ડ્યુટી લાદવાની જાહેરાત કરી હતી. અમેરિકાએ ચીની ઉત્પાદનો પર 34 ટકા વધારાની ડ્યુટી લાદી છે. આનો સામનો કરતા ચીને પણ અમેરિકન આયાત પર 34 ટકા ડ્યુટી લાદવાની જાહેરાત કરી છે. ટ્રેડ વોરના ભયને કારણે, શેરબજારોમાં ચારે બાજુ ઘટાડો જોવા મળી રહ્યો છે. આના કારણે અમેરિકામાં પણ આર્થિક વિકાસ દર ધીમો પડવાનો ભય છે.
