લોક કલ્યાણના મિશન પ્રત્યેની પ્રતિબદ્ધતાનું પ્રતિબિંબ છે આ બજેટ: CM પટેલ
રાજ્યના વિકાસને પ્રોત્સાહન આપવા માટે રૂૂ. 50,000 કરોડના ડેવલપ ગુજરાત ફંડની જાહેરાત : પાછલા વર્ષની સરખામણીમાં મૂડીખર્ચમાં 21.8%નો વધારો
રાજકોટ સહિત અન્ય છ સ્થળો પર ઉભા થશે વિકાસ કેન્દ્રો
રાજ્યમાં વ્યાપક વિશ્વ કક્ષાના રોડ નેટવર્કના વિકાસનો પાયો નખાશે
પ્રધાનમંત્રી આવાસ યોજના હેઠળ નાણાકીય સહાયમાં
50 હજારનો વધારો કરી મર્યાદા 1.70 લાખ કરાઈ
રાજકોટ, તા. 20
મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલે નાણામંત્રી કનુભાઈ દેસાઈ દ્વારા રજૂ કરાયેલ 2025-26 માટેના રાજ્યના બજેટને આવકાર્યું હતું. તેમણે તેને વિકસિત ગુજરાતના વિઝન અને લોક કલ્યાણના મિશન પ્રત્યેની પ્રતિબદ્ધતાનું પ્રતિબિંબ ગણાવ્યું હતું. કનુભાઈ દેસાઈએ વિધાનસભામાં રજૂ કરેલા બજેટને જન કલ્યાણકારી યોજનાઓ દ્વારા વિકસિત ભારતના વડાપ્રધાનના સંકલ્પને વ્યવસ્થિત રીતે અમલમાં મૂકવાની બ્લુપ્રિન્ટ તરીકે વર્ણવ્યું હતું. તેમણે કહ્યું કે આ બજેટના ભાગરૂૂપે રાજ્યના વિકાસને પ્રોત્સાહન આપવા માટે રૂૂ. 50,000 કરોડના ડેવલપ ગુજરાત ફંડની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. મુખ્યમંત્રીએ જણાવ્યું હતું કે 3.70 લાખ કરોડનું આ બજેટ, જે રાજ્યના ઈતિહાસનું સૌથી મોટું છે, તે વિકાસ પ્રત્યેની પ્રતિબદ્ધતાને પ્રતિબિંબિત કરે છે, જેમાં પાછલા વર્ષની સરખામણીમાં મૂડીખર્ચમાં 21.8%નો વધારો થયો છે. મુખ્યમંત્રી પટેલે જણાવ્યું હતું કે, આ બજેટ ગુજરાતના નાગરિકોના જીવનને વધુ આરામદાયક, સમૃદ્ધ અને પરિપૂર્ણ બનાવવાનો સફળ પ્રયાસ છે, કારણ કે રાજ્ય પ્રગતિ અને વિકાસના નવા સીમાચિહ્નો હાંસલ કરી રહ્યું છે. તેમણે એવો પણ વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો હતો કે બજેટ ગુજરાતના વિકાસમાં મોટી છલાંગ લગાવે છે અને તેને પહેલા કરતા પણ વધુ ઝડપી ગતિએ આગળ ધપાવશે.
બજેટમાં ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને કનેક્ટિવિટી માટે કરાયેલી જોગવાઈઓને આવકારી મુખ્યમંત્રીએ કહ્યું કે, ગુજરાતના વિકાસને વેગ આપવા માટે છ પ્રાદેશિક આર્થિક યોજનાઓ ઘડવામાં આવશે. બજેટમાં છ વિકાસ કેન્દ્રો – સુરત પ્રદેશ, અમદાવાદ ક્ષેત્ર, વડોદરા પ્રદેશ, રાજકોટ પ્રદેશ, સૌરાષ્ટ્ર દરિયાકાંઠાનો વિસ્તાર અને કચ્છ પ્રદેશ સ્થાપવાની જોગવાઈઓ સામેલ છે.
મુખ્યમંત્રીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે આ બજેટ સમગ્ર રાજ્યમાં વ્યાપક વિશ્વ કક્ષાના રોડ નેટવર્કના વિકાસનો પાયો નાખે છે.તેમણે કહ્યું કે વિકસિત ગુજરાતના વિઝનને વેગ આપવા માટે બે નવા ગ્રીનફિલ્ડ એક્સપ્રેસવે અને 12 નવા હાઈ-સ્પીડ કોરિડોર વિકસાવવામાં આવશે. નમો શક્તિ એક્સપ્રેસ વેનું નિર્માણ ઉત્તર ગુજરાતના ડીસાને સૌરાષ્ટ્રના પીપાવાવના દરિયાકાંઠાના વિસ્તાર સાથે જોડશે, જેનાથી દરિયાકાંઠાના પ્રદેશમાં ઔદ્યોગિક, સામાજિક અને આર્થિક વિકાસને પ્રોત્સાહન મળશે.
વધુમાં, સોમનાથ-દ્વારકા એક્સપ્રેસ વે અમદાવાદ, રાજકોટ, દ્વારકા, સોમનાથ અને પોરબંદરને જોડશે, જેનાથી આ ધાર્મિક સ્થળોની મુલાકાત લેતા યાત્રાળુઓ અને પ્રવાસીઓ માટે કનેક્ટિવિટી વધારશે. એર કનેક્ટિવિટી વધુ બહેતર બનાવવા માટે મુખ્યમંત્રીએ દાહોદ ખાતે નવા એરપોર્ટના નિર્માણ ઉપરાંત વડોદરા, સુરત, ભાવનગર અને પોરબંદરના એરપોર્ટને અપગ્રેડ કરવાની જાહેરાત કરી હતી. તેમણે એમ પણ કહ્યું હતું કે રાજ્યના પ્રવાસન ક્ષેત્રને વેગ આપવા માટે સરકાર અંબાજી કોરિડોર અને ધરોઈ પ્રવાસન વિકાસ પ્રોજેક્ટ વિકસાવશે. વિશ્વ કક્ષાના શહેરી વિકાસને વેગ આપવા માટે, વર્ષ 2025ને શહેરી વિકાસના વર્ષ તરીકે મનાવવામાં આવશે. નવી રચાયેલી મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનોના માળખાકીય વિકાસ માટે વધારાની નાણાકીય ફાળવણી સાથે શહેરી વિકાસ બજેટમાં 40 ટકાનો વધારો કરવામાં આવ્યો છે.
જળ સંરક્ષણ માટે માનનીય વડાપ્રધાનના આહ્વાનના જવાબમાં, ગુજરાતના શહેરી વિસ્તારોમાં ભૂગર્ભજળના સ્તરને વધારવા માટે લોકભાગીદારીને પ્રોત્સાહિત કરીને ’કેચ ધ રેઈન’ ઝુંબેશ શરૂૂ કરવામાં આવશે. મુખ્યમંત્રીએ દરેક નાગરિકને ઘર આપવાના વડા પ્રધાનના સંકલ્પને અનુરૂૂપ તમામ માટે આવાસ સુનિશ્ચિત કરવાની રાજ્ય સરકારની પ્રતિબદ્ધતાને પણ પુનરોચ્ચાર કરી હતી. પ્રધાનમંત્રી આવાસ યોજના (ઙખઅઢ) હેઠળ નાણાકીય સહાયમાં ₹50,000નો વધારો કરવામાં આવ્યો છે, જેનાથી લાભાર્થી દીઠ કુલ સહાય ₹1.70 લાખ થઈ છે.
આદિવાસી સમુદાયોના વિકાસ માટે સરકારની પ્રતિબદ્ધતા વ્યક્ત કરતાં મુખ્યમંત્રીએ અંબાજીથી ઉમરગામ સુધીના આદિવાસી વિસ્તારમાં વસતા વનબંધુઓ (વનવાસીઓ)ના કલ્યાણ માટે ₹30,000 કરોડની ફાળવણીની જાહેરાત કરી હતી. આ ભંડોળનો ઉપયોગ આદિવાસી વિસ્તારોમાં શિક્ષણ, રોજગાર અને માળખાકીય સુવિધાઓને સુધારવા માટે કરવામાં આવશે, તેમના ઘરઆંગણે વિકાસ સુનિશ્ચિત કરવામાં આવશે.
મુખ્યમંત્રી પટેલે જણાવ્યું હતું કે, વડાપ્રધાન નરેન્દ્રભાઈ મોદીના માર્ગદર્શન હેઠળ, ગુજરાત રાજ્યમાં મત્સ્ય ઉદ્યોગના સર્વાંગી વિકાસ માટે મત્સ્ય ઉદ્યોગ ક્ષેત્રને વેગ આપવા પ્રતિબદ્ધ છે, જેને બ્લુ ઈકોનોમી તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે. દેશનો સૌથી લાંબો દરિયાકિનારો ધરાવતું ગુજરાત માછીમારી ક્ષેત્રે અગ્રેસર છે. આ ક્ષેત્રમાં મત્સ્ય ઉત્પાદન અને રોજગાર નિર્માણને વેગ આપવા માટે 1,622 કરોડ રૂૂપિયાના અભૂતપૂર્વ પેકેજની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. મુખ્યમંત્રીએ કહ્યું કે આ પેકેજ સંગ્રહ, પ્રક્રિયા અને નિકાસ તેમજ માછીમારો માટે માળખાકીય સુવિધાઓના વિકાસ પર ભાર મૂકે છે. મુખ્યમંત્રીએ ભારતની કૃષિ ક્રાંતિના પાયાને મજબૂત કરવા માટે કૃષિ ક્ષેત્રને આધુનિક બનાવવા અને ખેડૂતોને સશક્તિકરણ એ રાજ્યની પ્રાથમિકતા હોવાનું જણાવ્યું હતું. કૃષિ ક્ષેત્ર અને ખેડૂતોને ટેકો આપવા માટે 1,612 કરોડ રૂૂપિયાની બજેટ ફાળવણી કરવામાં આવી છે. વધુમાં, તેમણે કૃષિ પેદાશોમાં મૂલ્યવર્ધન દ્વારા ખેડૂતોની આવક વધારવા માટે કૃષિ-પ્રોસેસિંગ અને પ્રોત્સાહન માટેની બજેટમાં જોગવાઈઓ પર પ્રકાશ પાડ્યો હતો.
મુખ્યમંત્રીએ કહ્યું કે, આ બજેટમાં યુવાનો, મહિલા સશક્તિકરણ અને બાળકોના પોષણ માટે વિશેષ જોગવાઈઓ કરવામાં આવી છે. આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સનાં આ યુગમાં યુવાનો વિશ્વ સાથે તાલમેલ જાળવી શકે તે માટે સાત ટેકનિકલ સંસ્થાઓમાં અઈં લેબની સ્થાપના કરવામાં આવશે અને સ્ટાર્ટઅપ્સ માટે અનુકૂળ ઇકોસિસ્ટમ બનાવવામાં આવશે. તેમણે સ્ટાર્ટઅપ્સને વેગ આપવા માટે ચાર ક્ષેત્રોમાં ઈં-ઇીંબતની સ્થાપનાને આવકારી હતી. મહિલાઓના સશક્તિકરણ અને આત્મનિર્ભરતા માટે નવી અને મહત્વની ‘સખી સહસ યોજના’નો ઉલ્લેખ કરતાં મુખ્યમંત્રીએ કહ્યું કે રાજ્ય સરકાર સ્વ-સહાય જૂથોને સાધન સહાય, લોન ગેરંટી વગેરે સ્વરૂૂપે સહાય પૂરી પાડશે. તેમણે એમ પણ કહ્યું કે બજેટમાં બાળકોના પોષણને ધ્યાનમાં લેવામાં આવ્યું છે, જેઓ ઉજ્જવળ ભવિષ્યનું પ્રતિનિધિત્વ કરે છે. આ માટે બજેટની ફાળવણી ગયા વર્ષની સરખામણીમાં 25% વધીને રૂૂ. 8,460 કરોડ કરવામાં આવી છે. આર્થિક વિકાસની સાથે સરકારે સામાજિક સુરક્ષા પણ સુનિશ્ચિત કરી છે. આ સંદર્ભમાં મુખ્યમંત્રી પટેલે જાહેરાત કરી હતી કે જનતા અકસ્માત વીમા યોજના હેઠળ વીમા કવરેજ ₹2 લાખથી વધારીને ₹4 લાખ કરવામાં આવ્યું છે, જેનો લાભ 4.45 કરોડથી વધુ લોકોને થશે.
વિકલાંગ લોકો પ્રત્યે સહાનુભૂતિ દર્શાવતા, તેમણે જાહેરાત કરી કે વિકલાંગતા લાભો માટે પાત્રતા માપદંડ 80% થી ઘટાડીને 60% કરવામાં આવ્યો છે, જેનાથી 85,000 થી વધુ વિકલાંગ લાભાર્થીઓ બને છે. મુખ્યમંત્રી પટેલે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે વડાપ્રધાન મોદીના નેતૃત્વમાં સમગ્ર દેશ ’નેશન ફર્સ્ટ’ની ભાવના સાથે આગળ વધી રહ્યો છે. તેમણે વિશ્વાસ વ્યક્ત કર્યો હતો કે ગુજરાતનું જન-કેન્દ્રિત બજેટ દરેક નાગરિકને વિકસિત ગુજરાતના વિઝનમાં યોગદાન આપવા માટે પ્રેરિત કરશે, જે આખરે વિકસિત ભારતના નિર્માણમાં મદદ કરશે. મુખ્યમંત્રીએ ગુજરાતની પ્રગતિને વેગ આપતું, સર્વસમાવેશક વિકાસ સુનિશ્ચિત કરવા અને વિકાસની યાત્રામાં સમાજના કોઈ પણ વર્ગને પાછળ ન રાખવા માટેનું વ્યાપક બજેટ રજૂ કરવા બદલ નાણામંત્રી કનુભાઈ દેસાઈ અને તેમની ટીમની પ્રશંસા કરી હતી.
રાજકોટને શું મળ્યું
નાણામંત્રી કનુભાઈ દેસાઈ દ્વારા જે અંદાજપત્ર રજૂ કરવામાં આવ્યો તેમાં રાજકોટને સૌરાષ્ટ્ર થી બનાસકાંઠાને જોડતો નમો શક્તિ એક્સપ્રેસવે બનશે એટલું જ નહીં અમદાવાદ થી રાજકોટને જોડતો સોમનાથ દ્વારકા એક્સપ્રેસવે બનશે . સાથોસાથ રાજકોટ ખાતે કાર્ડિયાક અને કિડની હોસ્પિટલનું પણ થશે નિર્માણ અને વર્કિંગ વુમન માટે હોસ્ટેલ પણ આવશે બનાવવામાં.
ક્યા વિભાગને કેટલા નાણાં
સામાજિક ન્યાય અને અધિકારીકતા વિભાગને 6807 કરોડની જોગવાઈ.
શ્રમ અને રોજગાર વિભાગને 2782 કરોડની જોગવાઈ.
શિક્ષણ વિભાગને 59999 કરોડની જોગવાઈ.
આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ વિભાગને 23385 કરોડની જોગવાઈ.
મહિલા અને બાળ વિકાસ વિભાગને 7668 કરોડની જોગવાઈ.
અન્ન નાગરિક પુરવઠા વિભાગને 2712 કરોડની જોગવાઈ.
રમત ગમત, યુવા અને સાસ્કૃતિક વિભાગને 1093 કરોડની જોગવાઈ.
માર્ગ મકાન વિભાગને 24705 કરોડની જોગવાઈ.
શહેરી વિકાસ વિભાગને 30325 કરોડની જોગવાઇ.
પંચાયત અને ગ્રામ વિકાસ વિભાગને 13772 કરોડની જોગવાઈ.
જળસંપતિ વિભાગને 13366 કરોડની જોગવાઈ.
બંદરો અને વાહન વ્યવહાર વિભાગને 4283 કરોડની જોગવાઈ.
વિજ્ઞાન અને પ્રાધોગિકી વિભાગને 2535 કરોડની જોગવાઈ.
ઉદ્યોગ અને ખાણ વિભાગને 11706 કરોડની જોગવાઈ.
કૃષિ વિભાગને 22498 કરોડની જોગવાઇ.
સામાન્ય વહીવટ વિભાગને 1999 કરોડની જોગવાઈ.
મહેસૂલ વિભાગને 5427 કરોડની જોગવાઈ.
ગૃહ વિભાગને 12659 કરોડની જોગવાઈ.
કાયદા વિભાદને 2654 કરોડની જોગવાઈ.
માહિતી અને પ્રસારણ વિભાગને 362 કરોડની જોગવાઇ.
ઊર્જા અને પ્રેટ્રોકેમિકલ વિભાગને 6751 કરોડની જોગવાઈ.
વન અને પર્યાવરણ વિભાગને 3140 કરોડની જોગવાઈ.
ક્લાઈમેટ ચેન્જ વિભાગને 419 કરોડની જોગવાઈ.
બજેટ હાઇલાઇટ્સ
50 હજાર કરોડનું વિકસિત ગુજરાત ફંડ સ્થાપિત કરવામાં આવશે.
વિકસિત ગુજરાત ફંડ માટે 500 કરોડની જોગવાઈ.
નર્મદા બલ્ક પાઈપલાઈન માટે 2636 કરોડની જોગવાઈ.
રાજ્યમાં 12 નવી હાઈસ્પીડ કોરીડોર વિકસાવામાં આવશે.
ગરવી ગુજરાત હાઇસ્પીડ કોરીડોર માટે 1367 કરોડની જોગવાઈ.
ડીસાથી પીપાવાવ નમોશક્તિ એકસપ્રેસ વે બનશે.
સોમનાથ દ્વારકા એક્સપ્રેસ વે બનશે.
જનતા જૂથ અકસ્માત વીમા યોજનામાં હવે 2 લાખથી 4 લાખ સુધીનું વિમા કવચ મળશે.
શહેરી વિકાસ વિભાગના બજેટમાં 40 ટકાનો વધારો કરવામાં આવ્યો.
નવી જાહેર થયેલી મનપા માટે 2300 કરોડની જોગવાઇ.
સાબરમતી રીવરફ્રન્ટ માટે 350 કરોડની જોગવાઈ.
અમદાવાદ ગાંધીનગર અને સુરત મેટ્રો રેલ માટે 2730 કરોડની જોગવાઈ.
નવી બસો ખરીદવા માટે 1128 કરોડની જોગવાઈ.
અંતરિયાળ વિસ્તારમાં 400 નવી મડી બસ સુવિધા મળશે.
અમદાવાદ ખાતે ન્યુરોલોજીસ્ટ ઇન્સ્ટીટ્યુટ બનાવવામાં આવશે.
રાજ્યમાં સાઈબર સેન્ટર ઓફ એક્સેલન્સ બનશે.
તમામ જિલ્લામાં સાયબર ફોરેન્સીસ લેબ બનશે.
રાજ્યમાં એન્ટી નાર્કોટિક ટાસ્ક ફોર્સ યુનિટ ઉભું કરવામાં આવશે.
ટ્રાફિક પોલીસની 1390 નવી જગ્યા ઉભી કરવામાં આવશે.
રાજ્યમાં 17 કરોડની વધુ વૃક્ષનું વાવેતર કરવામાં આવશે.
વાજપાઈ બેન્કેબલ યોજનામાં 25 લાખ તથા સબસીડી રકમ વધારીને 3.75 લાખ કરવામાં આવી.
અંબાજીની વિકાસ માટે 180 કરોડની જોગવાઈ.
કિસાન સુર્યોદય યોજના માટે 2175 કરોડની જોગવાઈ.
કિસાન ક્રેડિટ કાર્ડ ધિરાણમાં 4 ટકા વ્યાજ રાહત માટે 1252 કરોડની જોગવાઇ.
પ્રાકૃતિક ખેતી માટે 400 કરોડની જાગવાઈ.
ખેડૂતોને ટ્રેક્ટરની સહાયમાં રકમ 1 લાખ કરવામાં આવી.
ખેતરમાં ફેન્સીંગ બનાવવા માટે 500 કરોડની જોગવાઈ.
ન્યુ ગુજરાત પેટર્ન યોજનામાં 37.5 ટકા વધારા સાથે 1100 કરોડની જોગવાઇ.
મુખ્યમંત્રી શ્રમિક બસેરા યોજના માટે 200 કરોડની જોગવાઈ.
સંત સુરદાસ યોજનામાં 80 ટકાને બદલે 60 ટકા દિવ્યાંગતા ધરાવતાને લાભમળશે.
રાજ્યના 85 હજાર દિવ્યાંગને વાર્ષિક 12 હજાર સહાય મળશે.
વિદ્યાર્થીઓને શિષ્યવૃતિ માટે 4827 કરોડની જોગવાઇ.
રાજ્યના 10 જિલ્લાના 20 સ્થળોએ સમરસ કુમાર છાત્રાલય અને ક્ધયા છાત્રાલય બનશે.
અમદાવાદમાં સરદાર પટેલ સ્પોટ્સ એન્કલેવ બનશે.
કરાઈ ખાતે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પોર્ટ્સ સુવિધા ઉભી કરવામાં આવશે.
આઈટીઆઈને અપગ્રેડ કરવા માટે 450 કરોડની જોગવાઈ.
અમદાવાદ એલડી ઇજનેર કોલેજમાં અશ લેબ સ્થાપિત કરાશે.
રાજ્યના અન્ય 6 સરકારી ટેકનિકલ કોલેજમાં એઆઈ લેબ બનાવવામાં આવશે.
રાજ્યમાં ચાર રીજીયનમાં શ-ઇીંબ સ્થાપવાનું આયોજન.
