આવકવેરા કાયદામાં ધરમૂળથી ફેરફારો

64 વર્ષ જૂના કાયદામાંથી મળશે મુક્તિ : નવા બિલમાં 23 ચેપ્ટર, 16 શિડ્યુલ અને આશરે 536 કલમો હોવાની શક્યતા

નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારામન આજે સંસદમાં રજૂ કરશે ડ્રાફ્ટ બીલ : 1લી એપ્રિલથી શરૂ થશે અમલવારી

નવીદિલ્હી, તા. 12
નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ આવતીકાલે સંસદમાં નવું આવકવેરા બિલ રજૂ કરશે. આની જાહેરાત 1 ફેબ્રુઆરી, 2025 ના રોજ તેમના બજેટ 2025 ભાષણમાં કરવામાં આવી હતી. નવું આવકવેરા બિલ 2025 વર્તમાન આવકવેરા અધિનિયમ 1961ને સરળ બનાવવા અને તેમાં સુધારો કરવાનો પ્રયાસ કરે છે, જેને સામાન્ય કરદાતાઓ માટે ઘણીવાર બોજારૂૂપ, જટિલ અને સમજવામાં મુશ્કેલ તરીકે વર્ણવવામાં આવે છે. નિષ્ણાતોને આશા છે કે નવા ડ્રાફ્ટ બિલથી આવકવેરા કાયદાનું કદ ઘટશે.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર નવા આવકવેરા બિલમાં 23 ચેપ્ટર, 16 શિડ્યુલ અને લગભગ 536 કલમો હોવાની શક્યતા છે. ગુરુવારે સંસદમાં રજૂ કરવામાં આવનાર આ બિલ હવે ’ટેક્સ યર’ના નવા ખ્યાલને 1 એપ્રિલથી શરૂૂ થતા 12 મહિનાના સમયગાળા તરીકે વ્યાખ્યાયિત કરે છે. કોઈપણ વ્યવસાય અથવા નવા સ્થપાયેલા વ્યવસાયના કિસ્સામાં, કરવેરાનું વર્ષ આવા વ્યવસાય અથવા વ્યવસાયની સ્થાપનાની તારીખથી શરૂૂ થશે અને તે નાણાકીય વર્ષ સાથે સમાપ્ત થશે. બીજા શબ્દોમાં કહીએ તો, આવકવેરો આર્થિક પ્રવૃત્તિ અને ’કર વર્ષ’માં મળેલી આવકના આધારે વસૂલવામાં આવશે.
હાલમાં, આવકવેરામાં આકારણી વર્ષનો ખ્યાલ છે જે પાછલા નાણાકીય વર્ષમાં કમાયેલી આવક પર કર નક્કી કરે છે. ઉદાહરણ તરીકે, નાણાકીય વર્ષ 2024-25 (એપ્રિલ 1, 2024 થી 31 માર્ચ, 2025) માં મળેલી આવકનું મૂલ્યાંકન વર્ષ 2025-26માં કરવામાં આવશે. નવા ઈન્કમટેક્સ બિલમાં વધુ સરળ ભાષા હોવાને કારણે કાયદાની લંબાઈ 823 પેજથી ઘટાડીને 622 પેજ કરવામાં આવી છે. નવા આવકવેરા બિલ, 2025 અને જૂના આવકવેરા અધિનિયમ, 1961 બંનેમાં પ્રકરણોની સંખ્યા 23 જેટલી જ રહે છે, તેમ છતાં વિભાગો 298 થી વધીને 536 થઈ ગયા છે અને સમયપત્રક વર્તમાન 14 શિડ્યુલથી વધીને 16 થઈ ગયા છે.
સર્ચની જોગવાઈઓમાં વર્ચ્યુઅલ ડિજિટલ અસ્કયામતોનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે જેથી કરીને તેને નાણાં, બુલિયન, જ્વેલરીની હાલની શ્રેણીઓ સાથે કોઈપણ અઘોષિત આવકના ભાગ તરીકે ગણી શકાય. વર્તમાન આવકવેરા કાયદામાં વિવિધ સ્પષ્ટતાઓ અને જોગવાઈઓને નવા આવકવેરા બિલમાંથી દૂર કરવામાં આવી છે. સર્વિસ કોન્ટ્રાક્ટ માટે આવકની માન્યતામાં નવી કલમો છે જેમાં કિંમતના નીચા ભાવે અથવા ચોખ્ખી વસૂલ કરી શકાય તેવી કિંમતે ઇન્વેન્ટરીનું મૂલ્યાંકન જરૂૂરી છે.નવા આવકવેરા બિલને શુક્રવારે કેબિનેટ દ્વારા મંજૂરી આપવામાં આવી હતી. તેને આ અઠવાડિયે લોકસભામાં રજૂ કરવામાં આવશે, ત્યારબાદ તેને સંસદીય સમિતિને મોકલવામાં આવશે. કમિટી તેની ભલામણો આપશે, પછી તે પાછી આવશે અને સરકાર કેબિનેટ દ્વારા નક્કી કરશે કે શું આ સુધારાઓને સામેલ કરવામાં આવશે કે વધુ ઉમેરવાની જરૂૂર છે. આ પછી, બિલ સંસદમાં પાછું આવશે અને પછી સરકાર તેના રોલઆઉટની તારીખ નક્કી કરશે.

કરદાતાઓ નવા આવકવેરા બિલમાંથી શું અપેક્ષા રાખી શકે?

1. કર કાયદાને સરળ બનાવો, કાનૂની જટિલતાઓ ઓછી કરો અને પાલન સરળ બનાવો
2. ટેક્સ કોડને સરળ અને વપરાશકર્તા-મૈત્રીપૂર્ણ બનાવવા માટે સ્ટ્રીમ્સની સંખ્યામાં 25-30% ઘટાડો કરો.
3. અપડેટેડ ઇન્કમ ટેક્સ રિટર્ન ફાઇલ કરવાની સમયમર્યાદામાં વધારો:
4. કરચોરી વિરોધી પગલાંને મજબૂત બનાવવું
   કરચોરી અટકાવવા માટે કડક પાલનની આવશ્યકતાઓ, દંડમાં વધારો અને અઘોષિત આવકને ટ્રેક કરવા માટે વધુ સારી પદ્ધતિઓ રજૂ કરી શકાય છે.
5. ડિજિટલાઇઝેશન અને પારદર્શિતા